انواع کتیبه در پنجره دوجداره یکی از موضوعاتی است که هنگام طراحی، خرید و اجرای پنجره‌های مدرن، نقش مهمی در تصمیم‌گیری نهایی دارد. کتیبه در واقع بخشی از پنجره است که معمولاً به صورت ثابت یا بازشو در بالا، پایین یا کنار پنجره اصلی قرار می‌گیرد و به دلایل مختلفی مثل تنظیم ابعاد بازشو، زیبایی نمای ساختمان، افزایش نورگیری یا رعایت استانداردهای اجرایی مورد استفاده قرار می‌گیرد. در پروژه‌های مسکونی، اداری و تجاری، انتخاب درست نوع کتیبه می‌تواند هم روی عملکرد پنجره و هم روی ظاهر نهایی آن تأثیر مستقیم بگذارد.

در پنجره‌های دوجداره امروزی، چه از جنس UPVC و چه آلومینیومی، کتیبه دیگر صرفاً یک بخش تزئینی نیست، بلکه جزئی کاربردی و مهندسی‌شده محسوب می‌شود. شرکت کیان پنجره آریا در طراحی و اجرای پنجره‌های دوجداره، کتیبه را متناسب با نوع پنجره، محل نصب و نیاز پروژه در نظر می‌گیرد تا نتیجه نهایی هم از نظر فنی و هم از نظر زیبایی در سطح مطلوبی قرار بگیرد.

کتیبه پنجره دوجداره چیست و چه کاربردی دارد؟

کتیبه در پنجره دوجداره به بخشی گفته می‌شود که به وسیله پروفیل‌های ثابت، معمولاً مولیون یا ترنزوم، از قسمت اصلی بازشو جدا می‌شود. این بخش می‌تواند کاملاً ثابت باشد یا به صورت بازشو طراحی شود. مهم‌ترین کاربرد کتیبه، تنظیم ارتفاع یا عرض پنجره بدون افزایش بیش از حد ابعاد بازشو است. در بسیاری از ساختمان‌ها، محدودیت‌های اجرایی یا ضوابط شهرداری باعث می‌شود که نتوان کل فضا را به یک پنجره بازشو اختصاص داد؛ در این شرایط، کتیبه بهترین راه‌حل است.

از طرف دیگر، کتیبه باعث کوچک‌تر شدن ابعاد شیشه بازشو می‌شود که این موضوع هم ایمنی را افزایش می‌دهد و هم فشار کمتری به یراق‌آلات وارد می‌کند. در پنجره‌های بزرگ، به‌ویژه در سیستم‌هایی مثل پنجره لیفت اند اسلاید، استفاده از کتیبه می‌تواند نقش مهمی در تقسیم وزن و بهبود عملکرد کلی سیستم داشته باشد.

انواع کتیبه در پنجره دوجداره بر اساس محل قرارگیری

کتیبه بالا

یکی از رایج‌ترین مدل‌ها، کتیبه بالای پنجره است. این نوع کتیبه معمولاً در بالای بازشوی اصلی قرار می‌گیرد و می‌تواند ثابت یا بازشو باشد. در ساختمان‌هایی که ارتفاع سقف زیاد است یا نیاز به نورگیری بیشتر وجود دارد، کتیبه بالا انتخاب بسیار مناسبی محسوب می‌شود. کتیبه بالای ثابت بیشتر برای نورگیری و زیبایی استفاده می‌شود، در حالی که نوع بازشو آن می‌تواند به تهویه طبیعی فضا هم کمک کند.

در پنجره‌های پنجره لولایی، کتیبه بالا اغلب به صورت ثابت اجرا می‌شود تا تمرکز عملکردی پنجره روی بازشوی اصلی باقی بماند و در عین حال، تعادل بصری نما حفظ شود.

کتیبه پایین

کتیبه پایین معمولاً زمانی استفاده می‌شود که ارتفاع کلی پنجره زیاد است اما کارفرما تمایل ندارد بازشوی پنجره تا کف ادامه پیدا کند. این نوع کتیبه بیشتر جنبه تنظیم ارتفاع دارد و معمولاً ثابت طراحی می‌شود. در برخی پروژه‌ها، کتیبه پایین می‌تواند به عنوان یک عنصر محافظتی نیز عمل کند، به‌خصوص در طبقات پایین ساختمان.

کتیبه کناری یا عمودی

در بعضی از پنجره‌ها، به‌ویژه پنجره‌های عریض، از کتیبه عمودی در کنار بازشو استفاده می‌شود. این نوع کتیبه به تقسیم‌بندی عرض پنجره کمک می‌کند و باعث می‌شود ابعاد لنگه‌های بازشو استانداردتر باشند. استفاده از کتیبه عمودی در پنجره‌های بزرگ، علاوه بر بهبود عملکرد، جلوه‌ای متقارن و منظم به نما می‌دهد.

انواع کتیبه در پنجره دوجداره از نظر شکل ظاهری

کتیبه ساده

ساده‌ترین و پرکاربردترین نوع کتیبه، کتیبه ساده است که معمولاً با شیشه دوجداره شفاف یا رنگی اجرا می‌شود. این نوع کتیبه بیشترین هماهنگی را با طراحی‌های مدرن دارد و برای ساختمان‌هایی با نمای مینیمال گزینه‌ای ایده‌آل محسوب می‌شود. کتیبه ساده به دلیل ساختار بدون پیچیدگی، از نظر هزینه نیز مقرون‌به‌صرفه‌تر است.

کتیبه قوسی یا نیم‌دایره

در ساختمان‌هایی با معماری کلاسیک یا نیمه‌کلاسیک، کتیبه قوسی جلوه‌ای خاص به نما می‌دهد. این نوع کتیبه معمولاً در بالای پنجره اجرا می‌شود و نیازمند دقت بالا در طراحی و ساخت است. اجرای صحیح کتیبه قوسی در پنجره دوجداره، نیاز به پروفیل‌کاری دقیق و شیشه‌سازی تخصصی دارد تا عایق‌بندی پنجره حفظ شود.

کتیبه دکوراتیو

کتیبه‌های دکوراتیو با استفاده از شیشه‌های طرح‌دار، مات یا رنگی اجرا می‌شوند و بیشتر جنبه زیبایی دارند. این نوع کتیبه معمولاً در فضاهایی استفاده می‌شود که حفظ حریم خصوصی اهمیت بالایی دارد، مثل سرویس‌ها یا فضاهای اداری خاص. البته باید توجه داشت که انتخاب طرح شیشه نباید به کاهش بیش از حد نور طبیعی منجر شود.

کتیبه ثابت یا بازشو؟ کدام انتخاب بهتری است؟

یکی از سوالات پرتکرار کاربران این است که کتیبه ثابت بهتر است یا بازشو. پاسخ به این سوال کاملاً به شرایط پروژه بستگی دارد. کتیبه ثابت از نظر عایق‌بندی حرارتی و صوتی عملکرد بهتری دارد و هزینه نگهداری آن نیز کمتر است. به همین دلیل، در بسیاری از پروژه‌های مسکونی، کتیبه به صورت ثابت اجرا می‌شود.

در مقابل، کتیبه بازشو می‌تواند به تهویه بهتر فضا کمک کند، به‌خصوص در مکان‌هایی که امکان باز کردن لنگه اصلی پنجره محدود است. با این حال، استفاده بیش از حد از کتیبه بازشو ممکن است باعث پیچیدگی در یراق‌آلات و افزایش هزینه شود. در پنجره‌های آلومینیومی با پنجره ترمال بریک، انتخاب نوع کتیبه باید با دقت بیشتری انجام شود تا عملکرد عایق حرارتی سیستم حفظ گردد.

نقش کتیبه در عایق‌بندی پنجره دوجداره

برخلاف تصور برخی کاربران، وجود کتیبه لزوماً باعث کاهش عایق‌بندی پنجره نمی‌شود. اگر کتیبه به‌درستی طراحی و اجرا شود، می‌تواند حتی به بهبود عملکرد کلی پنجره کمک کند. تقسیم‌بندی مناسب شیشه‌ها باعث کاهش تنش‌های حرارتی و صوتی می‌شود و فشار کمتری به هر بخش وارد می‌کند.

در سیستم‌های آلومینیومی به‌ویژه پنجره ترمال بریک، کتیبه باید به‌گونه‌ای طراحی شود که پل حرارتی ایجاد نکند. استفاده از پروفیل‌های استاندارد و شیشه دوجداره با کیفیت، نقش مهمی در حفظ عایق بودن پنجره کتیبه‌دار دارد.

تأثیر کتیبه در طراحی نما و دکوراسیون داخلی

کتیبه تنها یک جزء فنی نیست؛ بلکه نقش مهمی در زیبایی نمای خارجی و حتی فضای داخلی ساختمان ایفا می‌کند. انتخاب درست محل و شکل کتیبه می‌تواند خطوط معماری نما را تقویت کند و هماهنگی بیشتری بین پنجره‌ها ایجاد نماید. در فضای داخلی نیز، کتیبه‌های شیشه‌ای باعث افزایش نور طبیعی و حس بازتر بودن فضا می‌شوند.

در پروژه‌هایی که از پنجره‌های بزرگ یا سرتاسری استفاده می‌شود، ترکیب کتیبه با سیستم‌هایی مثل پنجره لیفت اند اسلاید می‌تواند هم عملکردی و هم از نظر بصری بسیار جذاب باشد.

کتیبه در پنجره‌های مختلف؛ از لولایی تا لیفت اند اسلاید

در پنجره‌های پنجره لولایی، کتیبه معمولاً برای کنترل ارتفاع بازشو و کاهش وزن لنگه‌ها استفاده می‌شود. این موضوع باعث افزایش عمر یراق‌آلات و عملکرد روان‌تر پنجره می‌شود. در مقابل، در پنجره‌های کشویی یا لیفت اند اسلاید، کتیبه بیشتر نقش تقسیم‌بندی فضا و افزایش ایمنی را ایفا می‌کند.

انتخاب نوع کتیبه باید متناسب با نوع بازشو، ابعاد پنجره و کاربری فضا انجام شود. تصمیم‌گیری بدون در نظر گرفتن این عوامل، ممکن است در بلندمدت باعث نارضایتی کاربر شود.

نکات مهم هنگام انتخاب کتیبه در پنجره دوجداره

در انتخاب کتیبه، توجه به چند نکته کلیدی ضروری است. اول اینکه محل نصب پنجره و میزان نور مورد نیاز فضا باید مشخص باشد. دوم، نوع پروفیل و شیشه مصرفی اهمیت زیادی دارد، زیرا مستقیماً روی عایق‌بندی و دوام پنجره تأثیر می‌گذارد. سوم، هماهنگی کتیبه با سبک معماری ساختمان نباید نادیده گرفته شود.

برای کاربرانی که به دنبال خرید پنجره آنلاین هستند، بررسی دقیق مشخصات فنی و مشاوره تخصصی قبل از ثبت سفارش اهمیت دوچندان دارد، زیرا انتخاب نادرست کتیبه ممکن است بعداً قابل اصلاح نباشد.